ปัญหาที่เจอบ่อยหลังจีนเปิดฟรีวีซ่าให้คนไทยคือ หลายคนจำได้แค่ “อยู่ได้ครั้งละ 30 วัน” แต่ลืมอีกเงื่อนไขสำคัญคือ รวมแล้วต้องไม่เกิน 90 วันในช่วง 180 วัน โดยเฉพาะคนที่ไปจีนบ่อยเพื่อเที่ยว พบคู่ค้า ดูงาน ซื้อของ เยี่ยมครอบครัว หรือบินเข้าออกหลายเมือง

เงื่อนไขนี้ไม่ได้แปลว่า “ครบ 6 เดือนแล้วรีเซ็ตใหม่ทันที” และไม่ได้แปลว่า “ปีหนึ่งใช้ได้ 90 วัน” แบบง่าย ๆ แต่ควรมองเป็นการนับย้อนหลังแบบเลื่อนไปทุกวัน หรือที่หลายคนเรียกว่า rolling 180 days

ถ้าเดินทางปีละครั้ง ทริปสั้น ๆ 5–10 วัน มักไม่ซับซ้อน แต่ถ้าเข้าออกจีนหลายครั้ง ควรทำตารางนับวันก่อนจอง ตั๋วเครื่องบิน รอบใหม่ เพราะแม้ทริปใหม่จะอยู่ไม่เกิน 30 วัน แต่เมื่อรวมกับทริปเก่าใน 180 วันย้อนหลังแล้วอาจเกิน 90 วันได้

1. กฎ 30 วัน และ 90 วันใน 180 วัน คืออะไร

ตามข้อมูลจากกระทรวงการต่างประเทศไทยและศูนย์รับคำร้องวีซ่าจีน ผู้ถือหนังสือเดินทางไทยธรรมดาสามารถเข้าจีนโดยไม่ต้องขอวีซ่าได้ โดยมีเงื่อนไขสำคัญคือ พำนักไม่เกิน 30 วันต่อครั้ง และ เมื่อรวมทุกครั้งแล้วต้องไม่เกิน 90 วันในช่วง 180 วัน

พูดง่าย ๆ คือ ฟรีวีซ่าจีนไม่ได้ดูแค่ทริปเดียว แต่ดูประวัติการพำนักย้อนหลังด้วย หากคุณไปจีนครั้งเดียวในรอบหลายเดือน เช่น 7 วัน 10 วัน หรือ 15 วัน มักนับง่าย แต่ถ้าไปทุกเดือนหรือไปครั้งละนาน ๆ ต้องเริ่มคำนวณจริงจัง

2. ทำไมต้องนับแบบ rolling 180 วัน

การนับแบบ rolling window หมายถึง ทุกวันที่คุณอยู่จีน ต้องย้อนกลับไปดู 180 วันนับรวมวันนั้น แล้วรวมว่าคุณอยู่จีนทั้งหมดกี่วันในช่วงนั้น ถ้าเกิน 90 วัน วันนั้นอาจมีความเสี่ยง

สิ่งที่หลายคนพลาดคือคิดว่า “เข้าจีนรอบใหม่แล้วเริ่มนับใหม่” ซึ่งไม่ถูกต้องสำหรับเงื่อนไขสะสม เพราะวันจากทริปเก่ายังตามมาอยู่ในกรอบ 180 วัน จนกว่าวันเหล่านั้นจะค่อย ๆ หลุดออกไปทีละวัน

3. วิธีนับวันจีนฟรีวีซ่าแบบง่าย ไม่ให้ใช้ผิด

ถ้าเดินทางจีนหลายครั้ง วิธีที่ปลอดภัยที่สุดคือทำตารางวันเข้า-ออกจริง ไม่ใช่จำจากจำนวนทริป เพราะการอยู่ 8 วัน 12 วัน หรือ 29 วันส่งผลต่างกันมาก

1. จดวันเข้าและวันออกจีนทุกทริป
   แนะนำให้นับทั้งวันเข้าและวันออกเป็นวันพำนัก เพื่อวางแผนแบบปลอดภัย
2. แปลงทุกทริปเป็นจำนวนวันอยู่จีน
   เช่น เข้า 1 มีนาคม ออก 10 มีนาคม ควรนับ 10 วัน ไม่ใช่ 9 คืนอย่างเดียว
3. ก่อนทริปใหม่ ให้ดูทุกวันในทริปใหม่
   ในแต่ละวัน ให้ย้อนกลับไป 179 วันก่อนหน้า รวมกับวันนั้นเป็นกรอบ 180 วัน
4. รวมวันทั้งหมดที่คุณอยู่จีนในกรอบนั้น
   รวมทั้งวันจากทริปเก่าและวันจากทริปใหม่ที่อยู่ในช่วง 180 วันเดียวกัน
5. ถ้าวันใดรวมเกิน 90 วัน ให้ปรับแผน
   เช่น ลดจำนวนวัน เลื่อนวันเดินทาง หรือประเมินการขอวีซ่าจีนที่ตรงกับวัตถุประสงค์

4. ตัวอย่างการนับวันแบบเห็นภาพ

ตัวอย่างด้านล่างเป็นการอธิบายหลักนับแบบง่ายเพื่อช่วยวางแผนเบื้องต้น ไม่ใช่การยืนยันผลการเข้าเมือง ผู้เดินทางควรตรวจข้อมูลล่าสุดจากแหล่งทางการและเผื่อวันสำรองเสมอ

เลื่อนตารางซ้าย-ขวาได้บนมือถือ

5. ตารางความเข้าใจผิดที่ทำให้ใช้วันเกิน

เลื่อนตารางซ้าย-ขวาได้บนมือถือ

6. คนเดินทางจีนบ่อยต้องระวังอะไรเป็นพิเศษ

คนที่ควรใส่ใจเรื่อง 90 วันใน 180 วันเป็นพิเศษ ได้แก่ คนทำธุรกิจนำเข้า-ส่งออก คนไปพบคู่ค้าบ่อย คนมีครอบครัวหรือแฟนอยู่จีน คนเที่ยวจีนหลายเมืองต่อเนื่อง และคนที่ทำงานออนไลน์พร้อมเดินทาง

กลุ่มนี้ควรระวัง 3 เรื่องหลัก:

• วันสะสมอาจเต็มเร็วกว่าที่คิด โดยเฉพาะถ้าไปเดือนละ 10–15 วัน
• วัตถุประสงค์อาจถูกตั้งคำถาม ถ้าพฤติกรรมเดินทางดูคล้ายพำนักระยะยาวหรือทำงานต่อเนื่อง
• เอกสารหน้าด่านควรชัด เช่น แผนเดินทาง ที่พัก ตั๋วกลับ เอกสารธุรกิจระยะสั้น หรือข้อมูลผู้เชิญ

ถ้าแผนของคุณเริ่มไม่เหมือนทริปสั้นทั่วไป ควรประเมิน วีซ่าจีน ล่วงหน้า แทนการใช้ฟรีวีซ่าซ้ำจนเกือบเต็มเพดานทุกครั้ง

7. เมื่อไหร่ควรขอวีซ่าจีนแทนใช้ฟรีวีซ่าซ้ำ

ฟรีวีซ่าเหมาะกับทริประยะสั้นที่เข้าเงื่อนไข แต่ไม่ควรใช้เป็นทางลัดสำหรับทุกแผนเดินทาง หากเข้าเงื่อนไขด้านล่าง ควรประเมินการขอวีซ่าจีนให้ถูกประเภทก่อนเดินทาง

• ต้องอยู่จีนเกิน 30 วันต่อครั้ง
• วันสะสมใน 180 วันกำลังจะเกินหรือใกล้ 90 วันมาก
• เดินทางเพื่อทำงาน เรียน หรือพำนักระยะยาว
• ทำกิจกรรมสื่อมวลชน ถ่ายทำ หรือกิจกรรมที่ต้องได้รับอนุญาตล่วงหน้า
• ไปจีนเพื่อธุรกิจหลายรอบและมีเอกสารบริษัท/คู่ค้าเกี่ยวข้องชัดเจน
• มีผู้เชิญ ครอบครัว หรือแผนพำนักที่ไม่เหมือนทริปท่องเที่ยวทั่วไป
• เคยถูกถามเยอะที่ด่านหรือเคยมีประเด็นเรื่องการพำนัก

8. Checklist ก่อนจองทริปจีนรอบใหม่

ก่อนจองตั๋วและโรงแรมรอบใหม่ ให้เช็กตามลำดับนี้เพื่อลดความเสี่ยงจากการใช้วันผิด

1. ลิสต์วันเข้า-ออกจีนย้อนหลัง 180 วัน
   รวมทุกทริป ไม่ว่าจะไปเที่ยว ธุรกิจ เยี่ยมญาติ หรือ transit ที่เข้าประเทศจีน
2. นับจำนวนวันจริงที่อยู่จีน
   นับทั้งวันเข้าและวันออกเพื่อความปลอดภัย
3. เพิ่มวันของทริปใหม่เข้าไปในตาราง
   ดูว่าทุกวันของทริปใหม่ยังอยู่ในกรอบสะสมไม่เกิน 90 วันหรือไม่
4. ตรวจว่าแต่ละครั้งไม่เกิน 30 วัน
   แม้วันสะสมไม่เกิน 90 วัน แต่ถ้าทริปเดี่ยวเกิน 30 วันก็อาจไม่เข้าเงื่อนไขฟรีวีซ่า
5. เช็กวัตถุประสงค์การเดินทาง
   หากมีงาน เรียน พำนักระยะยาว หรือกิจกรรมที่ต้องอนุญาต ต้องประเมินวีซ่า
6. เตรียมเอกสารเดินทางให้ตอบคำถามได้
   เช่น ตั๋วกลับ ที่พัก แผนเดินทาง เอกสารธุรกิจ หรือข้อมูลผู้เชิญ
7. ตรวจข้อมูลล่าสุดจากแหล่งทางการ
   ก่อนเดินทางจริง เพราะเงื่อนไขอาจเปลี่ยนได้

9. แหล่งข้อมูลทางการที่ควรตรวจสอบก่อนเดินทาง

ข้อมูลเรื่องฟรีวีซ่า ระยะเวลาพำนัก การนับวัน วัตถุประสงค์ที่อนุญาต และประเภทวีซ่าจีนเป็นข้อมูลที่เปลี่ยนแปลงได้ ควรตรวจจากแหล่งทางการก่อนเดินทางทุกครั้ง โดยเฉพาะถ้าเดินทางหลายรอบหรือมีวัตถุประสงค์มากกว่าท่องเที่ยวทั่วไป

• Ministry of Foreign Affairs of Thailand — Mutual Visa Exemption: https://www.mfa.go.th/en/content/thcn280124?cate=5d5bcb4e15e39c306000683e
• Embassy of the People’s Republic of China in Thailand — Exemptions of Visa for China: https://th.china-embassy.gov.cn/eng/zgqz/va/202402/t20240229_11252021.htm
• Embassy of China in Thailand — FAQ on Visa-free Entry into China: https://th.china-embassy.gov.cn/eng/sgxw/202412/t20241219_11505806.htm
• Chinese Visa Application Service Center: https://www.visaforchina.cn/

10. ทำไมควรให้ผู้เชี่ยวชาญช่วยดูการนับวัน

การนับวันจีนฟรีวีซ่าอาจดูง่ายถ้ามีทริปเดียว แต่เริ่มซับซ้อนเมื่อมีหลายทริป วันเข้าออกใกล้กัน หรือทริปใหม่ทับกับกรอบ 180 วันของทริปเก่า จุดที่ควรให้ผู้เชี่ยวชาญช่วยดูคือการแยก “ยังใช้ฟรีวีซ่าได้” กับ “ควรขอวีซ่าเพื่อความชัดเจน”

โดยเฉพาะคนที่เดินทางเพื่อธุรกิจบ่อย ไปจีนหลายรอบในปีเดียว หรืออยู่ใกล้เพดาน 90 วัน ควรให้ทีมช่วยตรวจตารางก่อนจองจริง เพราะการเลื่อนวันเดินทางเพียงไม่กี่วันอาจทำให้วันเก่าบางส่วนหลุดจากกรอบ 180 วันและทำให้แผนปลอดภัยขึ้น

❓ คำถามที่ถามบ่อย (FAQ)